26.02.2026

Fevralın 26-da Xocalı faciəsinin 34-cü ildönümü ilə əlaqədar Konstitusiya Məhkəməsinin sədri, hakimləri və Aparatın əməkdaşları “Ana harayı” abidəsini ziyarət edərək, Xocalı soyqırımı qurbanlarının əziz xatirəsini dərin ehtiramla anıb, abidənin önünə gül dəstələri düzüblər.

Daha sonra Konstitusiya Məhkəməsində təşkil olunan anım tədbirinin açılışında faciə zamanı həlak olmuş mülki şəxslərin, eləcə də Vətən uğrunda canlarını qurban vermiş şəhidlərin əziz xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib.

Sədr Fərhad Abdullayev bildirib ki, Azərbaycan xalqı XX əsrin ən dəhşətli faciələrindən biri Xocalı soyqırımının 34-cü ildönümünü dərin hüzn və ehtiram hissi ilə anır. 1992-ci ilin fevral ayında Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən Xocalı şəhərində azərbaycanlı mülki əhaliyə qarşı törədilmiş bu kütləvi qırğın yalnız milli tariximizin deyil, bütövlükdə bəşəriyyətin yaddaşında ağır beynəlxalq cinayət kimi qalmaqdadır. Xocalı şəhərində həyata keçirilmiş bu məqsədli və sistemli zorakılıq aktı nəticəsində 600-dən artıq dinc sakin, o cümlədən qadınlar, uşaqlar və yaşlılar amansızlıqla qətlə yetirilmiş, yüzlərlə insan ağır yaralanmış, əsir və girov götürülmüşdür. Faciə zamanı insanlara qarşı xüsusi qəddarlıq nümayiş etdirilərək, beynəlxalq humanitar hüququn fundamental prinsipləri kobud şəkildə pozulmuşdur.

Vurğulanıb ki, Xocalı faciəsi Ümummilli Lider Heydər Əliyevin təşəbbüsü ilə  1994-cü ildə Milli Məclis tərəfindən müvafiq qərar qəbul edilərək Xocalı hadisələrinə soyqırımı aktı kimi dövlət səviyyəsində ilk dəfə siyasi və hüquqi  qiymət verilib. Ulu Öndərin bu mövqeyi Xocalı həqiqətlərinin beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılması istiqamətində ardıcıl dövlət siyasətinin əsasını təşkil edib.

Tədbirdə həmçinin qeyd edilib ki, möhtərəm Prezident cənab İlham Əliyev tərəfindən Xocalı soyqırımının beynəlxalq səviyyədə tanıdılması, bu cinayətin törədilməsində məsuliyyət daşıyan şəxslərin ifşa olunması, tarixi ədalətin bərpası istiqamətində ardıcıl və məqsədyönlü fəaliyyət həyata keçirilib. Dövlətimiz tərəfindən aparılan xarici siyasət nəticəsində bir sıra ölkələr və beynəlxalq təşkilatlar, həmçinin ABŞ-nin bir çox ştatları Xocalı hadisələrini soyqırımı kimi tanıyır.

Eyni zamanda nəzərə çatdırılıb ki, Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva  tərəfindən Xocalı faciəsinin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması istiqamətində mühüm təşəbbüslər irəli sürülüb. Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə həyata keçirilən uğurlu layihələr Xocalı həqiqətlərinin beynəlxalq informasiya məkanında geniş yayılmasına və soyqırımı qurbanlarının xatirəsinin yaşadılmasına xidmət edir.

Bildirilib ki, bu soyqırımı aktı 1949-cu il Cenevrə Konvensiyalarının, eləcə də “Soyqırımı cinayətinin qarşısının alınması və cəzalandırılması haqqında” Konvensiyanın əsas müddəalarına zidd olmaqla, insan hüquqlarının və əsas azadlıqların kütləvi şəkildə pozulmasının bariz nümunəsidir. Xocalı hadisələri etnik mənsubiyyətə görə insanların məhv edilməsini hədəfləyən ağır beynəlxalq cinayət kimi qiymətləndirilir.

Sədr Fərhad Abdullayev vurğulayıb ki, Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə 2020-ci ildə 44 günlük Vətən müharibəsi zamanı Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin işğal altında olan torpaqlarımızı azad etməsi, suverenliyimizin və ərazi bütövlüyümüzun bərpası yeni reallıqlar yaratdı. Hazırda regionda həyata keçirilən bərpa və quruculuq prosesi Azərbaycanın gücünü, strateji baxışını və idarəetmə qabiliyyətini bütün dünyaya nümayiş etdirir. Böyük Qayıdış Proqramı çərçivəsində işğaldan azad olunmuş torpaqlarda, həmçinin Xocalı şəhərində genişmiqyaslı infrastruktur layihələri icra edilir, keçmiş məcburi köçkünlərin doğma yurdlarına qayıdışı mərhələli şəkildə təmin olunur və həyat yenidən canlanır.

Tədbirin yekununda sədr Fərhad Abdullayev qeyd edib  ki, Xocalı soyqırımı tarixi yaddaş olmaqla yanaşı, gələcək nəsillər üçün hüquqi və mənəvi dərsdir. Bu dərs sülhün, qarşılıqlı hörmətin və beynəlxalq hüququn aliliyinin qorunmasının nə qədər zəruri olduğunu bir daha təsdiq edir. Azərbaycan xalqı ölkəmizin ərazi bütövlüyünün müdafiəsi və suverenliyimizin bərpası naminə həyatlarını qurban vermiş qəhraman şəhidlərin, habelə amansız şəkildə qətlə yetirilmiş yüzlərlə soydaşımızın xatirəsini daim uca tutur, onları dərin ehtiram və hörmətlə anır.